Renske Leijten informateur om tot een nieuw Schiedams college te komen

De vanavond geïnstalleerde fractie van Alles voor Schiedam

SCHIEDAM - Renske Leijten mag als informateur verder, met wat verkenner Arnout Hoekstra heeft voorgekookt: het vormen van een college dat bestaat uit Lijst 1, AVS, DENK en VVD. Leijten gaat morgen al de eerste gesprekken voeren. 

Na installatie van de nieuwe gemeenteraad vanavond in een speciale raadsvergadering, mocht verkenner Arnout Hoekstra zijn rapport toelichten voor de voltallige nieuwe raad van 37 raadsleden (door bevolkingsgroei van Schiedam heeft de raad twee zetels meer dan de vorige raad). Alles Voor Schiedam (5 zetels) en GroenLinks-PvdA & Progressief Schiedam (8 zetels, in de verkiezingen als Lijst 1 aangeduid) vormen het blok waarvan verkenner Arnout Hoekstra als basis voor een college is uitgegaan. Met DENK (4 zetels) en VVD (4 zetels) erbij komt Hoekstra tot een ruime meerderheid, wat naar hij aangeeft goed is voor de gewenste stabiliteit van een coalitie (21 van de 37 zetels). Hierbij zijn zowel links als rechts zodanig vertegenwoordigd, dat het is wat de kiezer heeft aangegeven.

Hoekstra gaf de net geïnstalleerde raad een toelichting op zijn rapport. De vers geïnstalleerde raadsleden kregen vervolgens de gelegenheid vragen te stellen aan Hoekstra. AVS gaf wel aan dat er ideologisch een flinke kloof te overbruggen is met DENK, maar dat AVS desalniettemin positief de gesprekken ingaat. Sun van Dijk van Lijst 1 zei deze uitkomst "eerlijk gezegd niet te hebben verwacht", maar dat uit de verkiezingen is gebleken dat de verschuiving naar rechts een feit is en dat het voorstel van Hoekstra daar recht aan doet. DENK en VVD benadrukten graag opnieuw bestuursverantwoordelijkheid te willen dragen en de besprekingen enthousiast in te gaan. Burgemeester Bergmann vroeg vervolgens aan Sun van Dijk of zij een informateur wilde gaan zoeken, hetgeen Van Dijk bevestigend beantwoordde.

Daar bleek op geanticipeerd, want nog voordat de borrel van de nieuwe raad en bezoekers van deze speciale raadsvergadering was afgelopen, had de gemeente namens Sun van Dijk het persbericht verstuurd over de aanstelling van oud-Tweede Kamerlid Renske Leijten als informateur. Renske Leijten was tot aan de zomer van 2023 Tweede Kamerlid voor de SP. Zij is bekend van haar inzet in de Toeslagenaffaire. Sinds haar vertrek publiceerde ze een boek over het toeslagenschandaal.

In het persbericht wordt het als volgt verwoord: "In de gesprekken met alle partijen kwam naar voren dat een krappe meerderheid als kwetsbaar wordt gezien en dat er behoefte is aan een breder draagvlak. Volgens Hoekstra vormt de combinatie een logisch compromis dat recht doet aan de verkiezingsuitslag. De partijen stemden vanavond tijdens de eerste vergadering van de nieuwe gemeenteraad in met het advies van de verkenner. Dat betekent dat Leijten morgen al de eerste, inhoudelijke gesprekken gaat voeren om te onderzoeken of de partijen daadwerkelijk tot een coalitieakkoord kunnen komen."

Deze formulering doet geen recht aan kritische geluiden die er ook waren. Zoals het geluid van de grootste winnaar Lijst Mark Verspeek (met stip nieuwe binnenkomer met 3 zetels) die er kritiek op uitte dat er in het rapport van de verkenner te lezen is dat zijn partij op voorhand niet in beeld komt als coalitiepartij, want er zijn partijen die dat hebben laten weten aan de verkenner. Hoekstra heeft echter wel geanonimiseerd wie dat dan zijn. Mark Verspeek zou het wel zo transparant vinden om deze anonimiteit op te heffen. Hoekstra deed dat toch wat badinerend af, in de trant van: zo moest Verspeek dat toch maar niet zien, ga niet in gesprek over de verslaglegging, maar ga vooral gewoon in gesprek met elkaar. En ook als  oppositie is er straks toch genoeg om over mee te kunnen praten. "U staat echt niet buitenspel, er staat echt geen muur om u heen", zo liet 'ervaren rot in het vak' Hoekstra nog fijntjes weten aan beginnend raadslid Verspeek. Een andere nieuweling in de raad viel Verspeek bij: Reinout Koek van FvD. Ook hij zou hetgeen anoniem is in het rapport graag openbaar krijgen. Koek vroeg ook nog waarom Lijst 1 zich wél zo in de verkiezingen profileerde, maar waarom in het verslag van de verkenner de partijen nu alle drie voluit worden genoemd. Daarop kreeg hij antwoord van de burgemeester: "Omdat het ook zo op de kandidatenlijst voor de verkiezingen stond. En zo zal het ook hier in de raad blijven, vier jaar lang."

Ad Hekman van het CDA (3 zetels) kwam even flink uit de hoek. Hij stelde hardop de vraag: "Hebben we hiervoor een verkenner nodig gehad of was hier een rekenmachine genoeg geweest? Als CDA zijn we in een rechts hokje gestopt, waarin wij onszelf niet herkennen. Het was beter geweest om vanuit het midden te beginnen en van daaruit naar beide kanten te werken."

Catelijne de Groot (ooit voor AOV in de raad en in het college, nu terug met 50plus, 1 zetel) wilde nog kwijt dat zij in de 'belangrijke thema's' de aandacht voor het ouderenbeleid mist. Hoekstra had als thema's - die door de vier beoogde coalitiepartijen belangrijk gevonden worden - genoemd: wonen, veiligheid, mobiliteit. participatie, leefbaarheid. Daarover had hij nog genuanceerd dat hoe die thema's het liefst ingevuld worden door de partijen op punten wel verschillen. Een grote uitdaging als te overbruggen punt is het beleid ten aanzien van asielzoekers.