Schiedamse jeugdcriminaliteit op de NPO

COLUMN - De hele vorige week maakte het programma Spraakmakers van NPO1 reclame voor uitzendingen over Schiedam. Het ging over grensoverschrijdende jeugdcriminaliteit. Dat was letterlijk bedoeld. De jongste generatie criminelen kent blijkbaar geen eerbied voor gemeentegrenzen. Zij trekt zich niets aan van de plaatsnaamborden op de Hogenbanweg en de Laan van Bol´Es. Ook schijnt het dat ze in groepen onze stad binnentrekken, om met Schiedamse jongeren de confrontatie aan te gaan. 

Dit alles is niet nieuw. Nog steeds wordt met nostalgie gesproken over de brommerrellen tussen Schiedamse en Vlaardingse jeugd van een jaar of veertig geleden. De strijders van nu zijn bedaagde types geworden van wie de kinderen het huis uit zouden zijn als er niet zo´n woningnood heerste.

Een jaar of negentig geleden namen mijn vader en zijn tienervrienden op zaterdagmiddag na het werk de bus van de EVAG of de VAVO naar Vlaardingen. Ze stapten uit bij de brug aan het eind van de Schiedamseweg. Daar stonden de Vlaardingse leeftijdgenoten al te wachten. Ze vroegen mijn vader en zijn vrienden op hoge toon wat ze kwamen doen. ¨We willen de stad in¨. ¨Dat dachten wij niet¨, zeiden de Vlaardingers. Daarna ging het los. Mijn vader en zijn vrienden gingen ook wel naar de Hof om daar naar de Vlaardingse meisjes te fluiten. 

En dan zullen we het maar niet hebben over de felle gevechten die er rond de jaarwisseling om de kerstbomen plaatsvonden. 

Het zit er dus van oudsher in. Als we experts mogen geloven neemt de jeugdcriminaliteit al een jaar of twintig af. Alleen zien we dat de ernst van de feiten wel toeneemt. Wat mijn vader en zijn vrienden flikten, was een soort gewelddadig kattekwaad. Nu is het wel een graadje erger. 

De uitzending die Spraakmakers afgelopen donderdag maakte, viel niet mee. Er kwamen allemaal deskundologen aan het woord die de gebruikelijke dingen zeiden. Bijvoorbeeld dat je drie groepen had: de jongeren die vatbaar waren voor criminaliteit, de jongeren die er al een beetje van hadden geproefd en de jongeren die verhard waren in het kwaad. Tegen de laatstgenoemden hielp alleen maar keihard handhaven. Voor de rest was preventie de oplossing. Je moest voorkomen dat ze in verkeerd vaarwater terechtkomen. 

Dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan, natuurlijk. De deskundologen wezen op de sociale media, die heel belangrijk waren geworden. Daardoor konden niet alleen goedwillende maar ook kwaadwillende jongeren gemakkelijk met elkaar afspraken maken. Een Schiedamse jongerenwerker verklaarde dat hij wel contact had met zijn collega´s in Vlaardingen, maar niet met die in Rotterdam, vooral omdat ze daar geen tijd voor hadden. In het kader van de preventie was het wezenlijk dat jongerenwerkers zoals hij óók op de sociale media actief waren om daar sturend op te treden.

Eén ding maakte het programma wél duidelijk. Roepen om handhaving handhaving handhaving is goedkope retoriek en kiezersbedrog. Jeroen Trouwborst van Alles voor Schiedam wil bijvoorbeeld dat het preventief fouilleren over heel de stad wordt uitgebreid. En dan? Dan kunnen de boa´s zich niet langer concentreren op de probleemgebieden waar hun acties waarschijnlijk succes hebben.

Waar wel muziek in zit, is het bestaande programma 'Preventie met gezag'. Dat legt de vinger op alle zere plekken tegelijk. Zo leeft een vijfde van de gezinnen in mijn wijk Nieuwland onder de armoedegrens. In Oost is dat 12,9 procent, wat me eerlijk gezegd nogal meevalt. Nog slechter zijn de cijfers voor taalachterstand waarmee men kennelijk bedoelt gebrekkige kennis van het Nederlands. 

Leefbaarheid is een belangrijk kernthema in dit programma, dat zich overigens ook uitstrekt tot de schuldenproblematiek. Met andere woorden: men wil toestanden wegnemen waarin criminaliteit een uitweg lijkt uit de armoede. Dat je niet denkt als uithaler, je met schulden overladen moeder te kunnen helpen. En dat moeder maar niet vraagt waar die euro´s zo ineens vandaan komen. 

Het is allemaal niet gemakkelijk. Het gaat met kleine stappen. Je kunt er in de politiek nooit mee scoren, behalve door moord en brand te schreeuwen. 

Maar dan sta je met lege handen als je eenmaal gekozen bent en er geleverd moet worden.

Wij kunnen natuurlijk wel de welkomstborden aan de gemeentegrens aanpassen.

.