Vernoeming persoon in straatnaam pas vijf jaar na overlijden

In de woonwijk Park Harga zijn de straten en paden bij de al langer bestaande Olympiaweg en Sportlaan genoemd naar sportkampioenen als Nouchka Fontijn; archieffoto: maximaalinactie.nl

SCHIEDAM – Alle straten in een hele nieuwbouwwijk werden genoemd naar nog levende sportkampioenen. Dat zal niet meer kunnen. Burgemeester en wethouders van Schiedam hebben besloten dat een persoon pas vernoemd kan worden als er minimaal vijf jaar verstreken zijn na het overlijden.

Dat is nieuw in de uitvoeringsvoorschriften voor naamgeving in de openbare ruimte. Veel gemeenten hebben daarin een dergelijke regel opgenomen, met een termijn die varieert van vijf tot tien jaar. Schiedam sluit zich daar nu bij aan, zegt de woordvoerder van het college van B & W.

Maar het is een trendbreuk en er wordt niet toegelicht waarom het college het anders wil. In de jonge woonwijk Park Harga zijn de straten en paden bij de al langer bestaande Olympiaweg en Sportlaan genoemd naar sportkampioenen Stephan van den Berg, Inge de Bruijn, Nouchka Fontijn, Anky van Grunsven, Pieter van den Hoogenband, Sven Kramer, Ellen van Langen, Esther Vergeer, Marianne Vos, Ireen Wüst en Epke Zonderland. Het was een eerbetoon dat hier paste, omdat Harga grotendeels een sportpark was. Het nadeel is echter dat nog levende sportkampioenen niet alleen maar kampioen zijn, maar in hun verdere leven ook vervelende dingen kunnen doen. Pieter van den Hoogenband ging van Ranomi Kromowidjojo af. Minpuntje.

Om die reden kiezen de meeste gemeenten alleen voor vernoeming van personen als ze al overleden zijn. Dan kan de balans van hun leven worden opgemaakt en kan de conclusie worden getrokken of een straatnaam gerechtvaardigd is. Maar ook dan kan het mis gaan. Er zijn op veel plaatsen in Nederland straten genoemd naar Paul Krüger, Jan van Riebeeck, Jan Pieterszn. Coen, (generaal) Jo van Heutsz, Witte de With, Michiel de Ruyter, Piet Hein – en in zulke gevallen was er discussie over hun rol in de kolonisatie, apartheid, zeeroverij. Er waren voorstanders om de naar hen genoemde straten om te dopen.

Een halve eeuw geleden heeft Schiedam een gemeenteraadslid gehad, die er principieel op tegen was om personen te vernoemen. Dat was PvdA-raadslid Ruurd van der Veer (1927-1990), tevens huisarts in Kethel. Hij zat van 1974 tot 1980 in de gemeenteraad en sprak zich in juni 1980 als enige uit tegen de vernoeming van ontdekkingsreizigers Willem Barentsz, Cornelis Houtman en Olivier van Noort in de straten van KethelVaert (vlakbij bestond al de Abel Tasmanstraat).

De uitvoeringsvoorschriften voor naamgeving in de openbare ruimte bestaan uit acht punten. Nieuw is punt h: “Bij het vernoemen van personen voor naamgeving van de openbare ruimte geldt dat de persoon minimaal vijf jaar overleden moet zijn.”

De andere en oudere voorschiften zijn dat straatnamen herkenbaar en zichtbaar vermeld zijn op tenminste twee straatnaamborden, dat ze voor Nederlandstaligen goed uitspreekbaar zijn, dat ze maatschappelijk aanvaardbaar zijn, dat ze uniek zijn ten opzichte van reeds bestaande straatnamen in de gemeente Schiedam, dat ze geen klankverwantschap vertonen met reeds bestaande straatnamen in Schiedam, dat ze in bestaand bebouwd gebied moeten aansluiten bij omliggende straten en dat een zelfde categorie straatnamen niet op verschillende locaties binnen de gemeente gebruikt mag worden. Dat er in het verleden vaker iets is misgegaan, daar zijn verschillende voorbeelden van.

Goed uitspreekbaar? De Puccinistraat (naamgeving 1967) wordt door veel Groenoorders uitgesproken als Pukkeniestraat in plaats van Poetsjini. Het Copernicusplein in Schiedam-Oost (naamgeving 1920) wordt meestal uitgesproken als Coprníekusplein in plaats van Copèrnicus met het accent op de tweede lettergreep.